Depressie

Onder de stemmingsstoornissen vallen o.a. de depressieve stoornis of depressie, de dysthyme stoornis en de bipolaire stoornis. Wanneer mensen een bipolaire stoornis hebben worden ze vaak ook met medicatie behandeld, waardoor zij meestal niet binnen de basis GGZ behandeld worden. Om deze reden worden hieronder alleen de depressie en de dysthyme stoornis besproken.

De Vereniging voor Gedragstherapie en Cognitieve Therapie (VGCt) heeft de folder ‘Cognitieve therapie bij depressie’ uitgebracht, welke verkrijgbaar is via de website van de VGCt of via uw behandelaar. Hierin vindt u meer informatie over de behandeling van een depressie.

Depressieve stoornis

Veel mensen voelen zich wel eens somber en mensen zeggen dan ook wel ‘ik voel mij depressief’. Psychologen spreken echter pas van een depressie wanneer mensen zich minstens enkele weken, het grootste deel van de dag, somber voelen en geen interesse en plezier meer hebben in activiteiten waarbij zij dat eerder wel hadden. Naast deze twee hoofdkenmerken kunnen mensen met een depressie nog veel andere klachten hebben, zoals een gevoel van waardeloosheid en schuldgevoelens, gedachten aan de dood, piekeren, slaapproblemen, vermoeidheid, weinig energie, traagheid, minder zin in seks, een verandering in de eetlust, concentratieproblemen en besluiteloosheid.

Wanneer de diagnose ‘depressieve stoornis’ gesteld wordt, wordt er tevens vastgesteld of het een lichte, matige of ernstige depressie betreft en of het de eerste keer is dat u een depressie heeft (eenmalig) of dat u al eerder depressies gehad heeft (recidiverend). Indien de depressie matig of ernstig van aard is, kan het verstandig zijn om naast de psychologische behandeling ook medicatie te gebruiken. In dat geval is een behandeling binnen de gespecialiseerde GGZ vaak de beste optie. Lichte depressies worden meestal binnen de basis GGZ behandeld.

In een cognitief gedragstherapeutische behandeling zal u uitgelegd krijgen hoe een depressie ontstaat en in stand gehouden wordt. De behandeling is er daarna op gericht om uw sombere gedachten aan te pakken en uw gedrag te veranderen. Vaak wordt u gemotiveerd om meer te gaan ondernemen. Aan het eind van de behandeling zal tevens aandacht besteed worden aan het voorkomen van een mogelijk volgende depressie.

Wanneer mensen reeds meerdere depressies gehad hebben, wordt soms medicatie aangeraden of wordt er voor een andere behandeling gekozen, bijvoorbeeld voor Mindfulness Based Cognitieve Therapie. Uw therapeut kan u hier verder over inlichten.

Sommige mensen worden telkens in de herfst of in de wintermaanden depressief. We spreken dan van een ‘winterdepressie’ of een ‘depressie met seizoensgebonden patroon’. In dit geval wordt vaak lichttherapie aangeraden als behandelmethode.

Dysthyme stoornis

Bij een dysthyme stoornis, ookwel ‘persisterende depressieve stoornis‘ genoemd, zien we gedurende een periode van ten minste twee jaar een sombere stemming tijdens het grootste deel van de dag. Er wordt niet voldaan aan de criteria van een depressieve stoornis, maar mensen met een dysthyme stoornis zijn wel vaak somber en hebben enkele klachten die ook bij een depressie gezien worden, zoals slaapproblemen, vermoeidheid, weinig energie, een verandering in de eetlust, een verminderde concentratie of moeite om tot een beslissing te komen. Het is mogelijk een dysthyme stoornis te hebben en daar bovenop een depressie te ontwikkelen.

De behandeling van een dysthyme stoornis is in hoofdlijnen gelijk aan de behandeling van een depressieve stoornis.